Yến sào

Yến sào là gì? Thành phần, công dụng và cách sử dụng hiệu quả

Yến sào từ lâu đã được xem là một trong những thực phẩm bổ dưỡng cao cấp bồ sung dưỡng chất, tăng cường sức khoẻ và hỗ trợ phòng ngừa nhiều bệnh. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu chi tiết về yến sào, công dụng, đối tượng sử dụng, cách làm, và cách chọn mua yến sào đúng chuẩn.

1. Giới thiệu về yến sào

Phân biệt tổ yến tinh chế độn phụ gia và tổ yến nguyên chất

Yến sào là tổ của loài chim yến, được hình thành từ nước dãi của chim tiết ra trong mùa sinh sản. Nước dãi này khô lại và tạo thành tổ bám vào vách đá hoặc trần nhà yến. Tổ yến sau khi khai thác sẽ được làm sạch và chế biến thành thực phẩm.

Phân loại yến sào theo nguồn gốc:

• Yến đảo: khai thác từ hang đá tự nhiên, tổ to, chắc, giá trị cao nhưng sản lượng ít.

• Yến nhà: khai thác từ nhà yến nuôi trong môi trường kiểm soát, sản lượng ổn định, giá hợp lý.

Phân loại yến sào theo mức độ sơ chế:

• Yến thô: tổ yến còn nguyên lông và tạp chất, cần sơ chế trước khi dùng.

• Yến sơ chế (rút lông): đã được làm sạch phần lớn lông và tạp chất, giữ được hình dáng tổ.

• Yến tinh chế: đã làm sạch hoàn toàn, định hình lại bằng khuôn, thường đóng gói đẹp.

Phân loại yến sào theo màu sắc tự nhiên:

• Bạch yến: phổ biến nhất, chiếm phần lớn sản lượng, hàm lượng dinh dưỡng cao.

• Hồng yến: có màu cam nhạt đến hồng đậm, quý và giá cao hơn yến trắng.

• Huyết yến: có màu đỏ đặc trưng, rất hiếm, thường giá cao nhất vì giá trị thương phẩm cao.

Tại Việt Nam, yến nhà là loại phổ biến nhất nhờ nguồn cung dồi dào, giá thành hợp lý và tiện lợi khi sử dụng. Loại này thường được làm sạch sẵn (rút lông hoặc tinh chế), phù hợp với nhu cầu bồi bổ thường xuyên. Nếu được xử lý đúng kỹ thuật, yến nhà vẫn giữ nguyên giá trị dinh dưỡng không thua kém yến đảo.

2. Thành phần hóa học của yến sào

Theo bài báo Edible Bird’s Nest: The Functional Values of the Prized Animal của Ting Hun Lee và cộng sự, đăng trên tạp chí Frontiers in Pharmacology năm 2021, tổ yến (edible bird’s nest – EBN) chứa các thành phần dinh dưỡng chính sau:

• Protein (62–63% trọng lượng khô)

• 18 loại axit amin, bao gồm 9 loại thiết yếu như phenylalanine, valine, threonine, histidine, tryptophan, isoleucine, methionine, lysine và leucine

• Carbohydrate (25,6–27,3%), chủ yếu ở dạng glycoprotein

• Khoáng chất: canxi, natri, magie, kali

• Axit sialic

Những thành phần dinh dưỡng kể trên là cơ sở khoa học lý giải vì sao yến sào được xếp vào nhóm thực phẩm bổ dưỡng hàng đầu hiện nay. Nhờ chứa hàm lượng protein cao, đa dạng axit amin thiết yếu và vi chất tự nhiên, yến sào không chỉ quý về mặt giá trị truyền thống mà còn được y học hiện đại công nhận về tiềm năng hỗ trợ sức khỏe toàn diện.

3. Công dụng của yến sào 

Theo bài báo Edible Bird’s Nest: The Functional Values of the Prized Animal của Ting Hun Lee và cộng sự, đăng trên tạp chí Frontiers in Pharmacology năm 2021, yến sào (edible bird’s nest – EBN) đã được nghiên cứu với các tác dụng sau:

• Tăng cường miễn dịch: nghiên cứu in vivo trên chuột cho thấy EBN làm tăng hoạt tính tế bào miễn dịch và nồng độ immunoglobulin.

• Cải thiện sức khỏe hô hấp: nghiên cứu in vivo trên người cao tuổi tiêu thụ EBN truyền thống ghi nhận cải thiện chức năng phổi và giảm ho, khạc đờm.

• Chống lão hóa và hỗ trợ da: nghiên cứu in vitro trên dòng tế bào da người (HaCaT) cho thấy EBN có khả năng chống oxy hóa và tăng tổng hợp collagen.

• Hỗ trợ chức năng thận: nghiên cứu in vivo trên chuột đực chỉ ra rằng EBN giúp bảo vệ cấu trúc thận và cải thiện chức năng bài tiết.

• Cải thiện tiêu hóa và tăng cảm giác ngon miệng: dựa trên khảo sát truyền thống và bằng chứng thực nghiệm trên người cao tuổi.

• Bổ sung dinh dưỡng toàn diện: đánh giá tổng thành phần dinh dưỡng EBN cho thấy đây là thực phẩm giàu protein, carbohydrate, khoáng và axit amin.

Các nghiên cứu in vitro và in vivo đã xác nhận nhiều tác dụng sinh học của yến sào, từ hỗ trợ miễn dịch, hô hấp đến chống lão hóa, góp phần củng cố vị thế của yến sào không chỉ trong y học cổ truyền mà cả dưới góc nhìn hiện đại, như một thực phẩm chức năng có giá trị toàn diện cho sức khỏe.

4. Cách sử dụng yến sào

• Dạng tổ thô: ngâm nước sạch 30–45 phút cho nở mềm, dùng nhíp gắp sạch lông, sau đó chế biến theo nhu cầu.

• Dạng tổ rút lông: rửa nhanh bằng nước ấm, không ngâm lâu, đem chưng cách thủy với nước lọc hoặc nước dừa.

• Dạng tinh chế hoặc tổ đã làm sạch: dùng trực tiếp để chưng tổ yến, nấu cháo, súp hoặc pha chế cùng táo đỏ, hạt sen...

• Dạng bột yến: pha 1–2g với nước ấm (40–50°C), khuấy đều và uống sau ăn.

Lưu ý khi dùng: 

• Không chưng ở nhiệt độ quá cao (trên 100°C), tránh làm mất dưỡng chất.

• Nên dùng vào buổi sáng sớm hoặc buổi tối trước khi ngủ 30 phút.

• Liều dùng phù hợp: 2-4g mỗi lần, 2-3 lần/tuần.

• Trẻ em dưới 1 tuổi không nên dùng; phụ nữ mang thai nên dùng từ tuần 12 trở đi.

5. Các thông tin thêm 

5.1. Trẻ em mấy tuổi thì bắt đầu dùng được yến sào?

Trẻ từ 1 tuổi trở lên có thể bắt đầu dùng yến sào với liều lượng nhỏ. Không nên dùng cho trẻ dưới 12 tháng vì hệ tiêu hóa còn non yếu.

5.2. Yến sào nên dùng vào lúc nào trong ngày là tốt nhất?

Tốt nhất nên dùng yến vào buổi sáng sớm khi bụng đói hoặc buổi tối trước khi ngủ 1-2 tiếng để cơ thể hấp thụ tối đa dưỡng chất.

5.3. Một tuần nên ăn yến mấy lần là hợp lý?

Dùng 2-3 lần/tuần là phù hợp cho người bình thường. Không nên dùng quá thường xuyên vì có thể gây dư thừa chất, gây lãng phí.

5.4. Người bị tiểu đường có dùng được yến sào không?

Có thể dùng nhưng cần chế biến không thêm đường, tốt nhất là chưng yến với hạt sen, táo đỏ hoặc nấu cháo loãng.

5.5. Làm sao để phân biệt yến thật và yến giả?

Yến thật sợi sẽ nở đều, có mùi tanh nhẹ tự nhiên, không tan nhanh khi ngâm nước, không bóng loáng bất thường và không có mùi hóa chất.

Trên đây là các thông tin về yến sào do sâm nấm Phúc Thịnh biên soạn và tổng hợp từ các nguồn tài liệu chính thống và uy tín.

Các sản phẩm yến sào đang được bán chạy tại sâm nấm Phúc Thịnh

1. Sản phẩm bạch yến rút lông siêu sợi (VIP)100gr

2. Sản phẩm chân yến thô hộp 100gram

3. Sản phẩm nước yến đông trùng Thiên Phúc hộp 10 hũ

Để được tư vấn thêm và mua hàng, quý khách vui lòng liên hệ hotline 0899.069.555.

Video giới thiệu sâm nấm Phúc Thịnh